تاریخ انتشار :جمعه ۲۶ مرداد ۹۷.::. ساعت : ۱۱:۰۹ ب.ظ

   276 بازدید

رانت انواع مختلفی دارد که از مهمترین آن می توان به رانت اقتصادی، رانت سیاسی، رانت اطلاعاتی و رانت آموزشی اشاره کرد اما چون رانت اقتصادی نمود بیشتری دارد به همین لحاظ در جامعه شناخته شده تر است.

جوان پرس : صاحب نظران و کارشناسان امر معتقدند ؛ رانت وقتی اتفاق می افتد که عده ای با تبانی مدیران ارشد و میانی از یک موقعیت مالی بهره مند شوند و پروژه و یا فعالیتی بدون رعایت چارچوب قانونی و اصول پیش رو به عده ای خاص و انگشت شمار واگذار شود و یا مجوز خاصی به آنها واگذار گردد تا از قبل این واگذاری طرفین به نان و نوایی برسند.

به سوء استفاده از فرصتها و امکانات جامعه با توجه به موقعیت اجتماعی افراد و دسترسی به منابع اطلاعاتی و قدرت ، رانت می گویند . در واقع رانت درآمدی است که بی‌تلاش به دست می‌آید. رانت خوارها با استفاده از نفوذ سیاسی و اقتصادی شان یا از طریق آشنایانی که صاحب این نفوذ هستند به صورت غیرقانونی به منابع مالی دست پیدا کرده و به کسب ثروت می پردازند. رانت‌خواری پدیده‌ای است که آسیب‌های فراوان اجتماعی و اقتصادی فراوانی برای کشورها به وجود می‌آورد. رانت در اقتصاد مانند ویروسی عمل می‌کند که می‌تواند پایه‌های اصلی اقتصاد را خورده و آنرا ضعیف کند.

رانت انواع مختلفی دارد که از مهمترین آن می توان به رانت اقتصادی، رانت سیاسی، رانت اطلاعاتی و رانت آموزشی اشاره کرد اما چون رانت اقتصادی نمود بیشتری دارد به همین لحاظ در جامعه شناخته شده تر است.

آذربایجان غربی بواسطه مرزی بودنش بیشتر در مذان اتهام این مساله قرار گرفته و سال هاست موضوع رانت و صدور مجوزهای غیرقانونی و بی دروپیکر از بخش سوخت گرفته تا خشکبار ، و.. به افراد و اشخاص خاص نقل محافل و مجالس است ؛ بدون آنکه صحبت از برخورد و یا صحت و سقم این مساله دیده شود ؛ با این حال محمد مهدی شهریاری استاندار غیربومی آذربایجان غربی در همان ماههای اولیه حضورش دلش را به دریا زد و در چندین جلسه عمومی و خصوصی هم صحبت از رانت های چندصد میلیونی سوخت و صدور مجوزهای بی و پیکر خشکبار در استانی کرد که در حال حاضر در اکثر شاخصه های توسعه عقب مانده و ردیف های پرافتخار ۲۵ تا۳۱ کشوری را در بخش های مختلف از آن خود کرده است و هم خبر از حاشیه سازی ها و فشارها بر چرایی توقف آن.

استانی که سرشار از نعمت خداداد الهی و منابع غنی ، زرخیز و پتانسیل های توسعه و پیشرفت است ؛ اما به نظر می رسد یکی از دلایل عدم توسعه یافتگی استان همین رانت ها و صدور مجوزهای غیرقانونی است که از ابتدای پیروزی انقلاب تاکنون در دست و اختیار عده ای خاص بوده و برخی ها آنچنان بر پیکر بی جان استان ریشه دوانیده اند که حاشیه سازی بر شفافیت شهریاری در این روزها و حمله های بی امان برخی از رسانه ها به وی و تقویت تنش و اختلاف در فضای سیاسی و اجتماعی مزید بر علت می باشد.

با این حال وقتی شهریاری سال گذشته صحبت از توقف رانت سوخت در استان کرد اردیبهشت ماه سال جاری بود که نامه ای  سرگشاده از سوی تعدادی به اصطلاح از کارگزاران سوخت با مضمون ” پاسخگویی به صحبت های  استاندار  ” درباره بروز تخلف در فروش سهمیه سوخت مرزنشینان از سوی برخی از رسانه های که به نظر می رسد بیشتر به دفاع از رانت می پردازند و در این مدت به هر بهانه ای به استاندار حمله کرده و وی را از نعمت اتهام ، توهین ، افترا و تنش بی بهره نساخته اند بازنشر شد و این رسانه ها مدعی شدند بیش از چندین نفر این نامه را امضا کرده اند! و رونوشت آن را هم در اختیار برخی از ارگانها و رسانه ها نیز قرار داده اند ؛ ولی بازنشر این نامه هم باعث نشد تا شهریاری از پیگیری این پرونده عقب نشینی کند و در این مدت بارها و به کرات صحبت از توقف رانت سوخت در استان نمود.

 هر چند شنیده های غیرررسمی حاکی از آن است تعدادی از امضای مندرج در نامه سرگشاده جعلی بوده و حتی برخی از افراد اعلام کرده اند که امضای آنها پای این نامه نیست و از مضمون آن بی اطلاع بودند ، با این اوصاف انتطار داریم و درخواست می شود این افراد برای شفاف سازی هر گونه مساله با بدنه استانداری و حتی رسانه ها همکاری نمایند تا جلوی این رانت  ها گرفته شود و در شفاف سازی به مساله به مدیریت عالی استان کمک کنند.

استاندار آذربایجان غربی در کنار آشکار کردن و متوقف نمودن این رانت مجوز واگذاری سهیمه سوخت از طریق مزایده را صادر کرد و این مهم توسط مسئولان امر در بدنه ستادی استانداری چند بار فراخوان مزایده داده شد و در قالب همین مزایده هم به اشخاص واگذار گردید و از قبل این واگذاری چندین میلیارد تومان پول نقد عاید مرزنشینان استان شد.

شهریاری در این مدت بیکار ننشست ؛ تا اینکه ۱۷ مردادماه و مراسم بزرگداشت روز خبرنگار و حضور بیش از دهها خبرنگار از رسانه های مختلف استاندار آذربایجان غربی بهانه ای شد تا وی صراحتا از اسناد موجود رونمایی کند و با اشاره به اینکه رانت سهمیه های سوخت مرزنشینان و خشکبار پس از روی کار آمدن وی در آذربایجان غربی متوقف شد، گفت: به واسطه این رانت و فساد اقتصادی، یارانه ای که باید جهت بهبود معیشت به حساب مرزنشینان واریز می شد، به جیب افراد سودجو می رفت.

وی تصویر حواله های مربوط به این رانت را جهت قرائت در اختیار برخی از اصحاب رسانه قرار داد و افزود: مافیایی در زمینه این سهمیه ها به وجود آمده بود و حتی یک نسخه از رونوشت این حواله ها هم در بایگانی استانداری برجا نمانده است.

شهریاری با انتقاد از عملکرد جامعه خبری استان در این خصوص، گفت: روزنامه نگاران درباره این فساد که در منطقه ریشه دوانده بود، کمترین فرآورده خبری را تولید کردند که جای انتقاد دارد.

وی با اشاره به اینکه روزنامه نگاران در جهت مبارزه با فساد باید از مسوولان حمایت کنند، اضافه کرد: امروز که مبارزه با این موارد در دستور کار قرار گرفته است، برخی خبرنگاران به جای حمایت از مسوولان انتقاد می کنند.

استاندار آذربایجان غربی اظهار داشت: در حالی که پیش از این سالانه حدود ۲۰ میلیارد تومان درآمد حاصل از فروش سهمیه سوخت به حساب استانداری واریز می شد، با توقف رانت و فساد تنها در یک ماه حدود ۲۲ میلیارد تومان درآمد از این محل جهت بهبود معیشت مرزنشینان کسب شده است.

شهریاری بیان کرد: از محل توقف این رانت، ۸۰ هزار خانوار روستایی که در ۲۰ کیلومتری مرزهای استان ساکن هستند از بیمه عشایری برخوردار می شوند.

وی با بیان اینکه تامین امنیت مناطق مرکزی استان با رسیدگی به محدوده های مرزی امکان پذیر است، افزود: ۲۴۰ هزار تومان از هزینه سالانه این بیمه را خانواده های مرزی و ۴۸۰ هزار تومان دیگر را دولت تامین می کند.

او با اشاره به اینکه امنیت مناطق مرزی با بهبود معیشت مرزنشینان تامین می شود، افزود: حدود ۶۰ هزار خانوار از ۲۸۰ هزار خانوار روستایی آذربایجان غربی از بیمه درمانی برخوردار هستند و استان از نظر متوسط شاخص کشوری در رده بسیار پایین قرار دارد.

وی اضافه کرد: با احتساب ۸۰ هزار خانوار روستایی که در حال بیمه هستند این آمار به ۱۴۰ هزار خانوار روستایی می رسد و در نتیجه ۵۰ درصد روستاییان بیمه می شوند.

او با اشاره به اینکه این روستاییان در ۶۰ سالگی از حقوق بازنشستگی نیز برخوردار می شوند، بیان کرد: ۸۰ هزار واحد روستایی هم با پرداخت ۱۸ هزار و ۵۰۰ تومان برای هر واحد از محل فروش سوخت در مقابل بلایای طبیعی چون زلزله، سیل و آتش سوزی بیمه می شود.

این شفاف سازی و رونمایی استاندار باعث شد تا  باز هم موضوع صدور مجوز سوخت نقل محافل و مجالس شود و البته عده ای در چند روز اخیر اقدام به بازنشر نامه ای به امضای معاون اقتصادی مبنی بر معرفی یک شخص  برای قرارداد سوخت بنمایند و تیم مدیریتی استان را با چالش دیگری مواجه سازند که علیرغم بیان موارد موردنظر از سوی مقام عالی استان ، تیم کاری وی اقدام به دستور خلاف قانون و گفته های خودشان کرده ، در حالی که اگر به تاریخ نامه درخواستی فرد متقاضی ” ۹۶/۵/۲۹ ”  که به عنوان کارگزار مطرح شده و پروسه صدور مجوز و نامه نگاری که در حدود ۱۰ ماه طول کشیده ، و زمان درخواست نامه نه شهریاری استاندار بود و نه حسینی معاونش. و قرائن و شواهد نشان می دهد که این فرد قبلا در حوزه سرمایه گذاری سوخت مرزنشینان فعالیت داشته و نامه رضا حسینی هم صراحتا آورده شده ” بر اساس شرایط جدید فراخوان  ” و برابر تصمیمات متخذه و تقاضای وی جهت عقد قرارداد معرفی می گردد.

هر چند این اقدام و شفاف سازی شهریاری به عنوان نماینده عالی دولت در استان به مذاق عده ای خاص خوش نیامد و برخی ها وی را به باد انتقاد گرفتند که نمی بایست این کار انجام می گرفت ، اما برخی از صاحب نظران امر معتقدند استاندار غیر بومی آذربایجان غربی با این کار اولا صداقت و درستی فعالیت کاری خود را به مردم  و افکار عمومی استان اعلام و دوما در شفاف سازی فساد و رانت کمک زیادی به تقویت مبانی اعتماد و کاهش فاصله مردم با کارگزاران گام برداشته و در مبارزه با رانت با کسی هم تعارف ندارد و همه جریان ها ، احزاب ، گروهها و رسانه ها را برای ریشه کن کردن این خیانت به کمک دعوت نمود.

بدون شک استاندار آذربایجان غربی با این اقدام هم دشمنی خود با برخی از جریان های سیاسی و حتی قدرت را در استان اضافه کرده و هم این مساله باعث افزایش تنش و حاشیه مدیریتی وی خواهد شد اما شهریاری با این کار که جور همه حاشیه ها را به جان خریده ، می خواهد ثابت کند که باید جلوی رانت ایستاد تا درآمد آن به جیب مردم مرزنشین برود و همه ۳ میلیون و ۲۰۰ هزار نفر از جمعیت استان از منابع درآمدی آن بهره گیرند و تبعیضی بین آنها نباشد.

حال که استاندار آذربایجان غربی قدم در این مسیر سخت گذاشته و با تمام توان و در بدترین شرایط اقتصادی ، اجتماعی و سیاسی خودش را سیبل حملات مخالفین و فرصت طلبان قرار داده ، تداوم این مسیر و مساله نیازمند حمایت عمومی بخصوص رسانه های گروهی استان ؛ صاحب نظران ، نخبگان و همه جریان های سیاسی و مدیریتی ، ارگانهای نظارتی و بازرسی که عاشق توسعه استان هستند ، می باشد و نباید وی در این مسیر سخت و پر از سنگلاخ تنها بماند ؛ تا در این شرایط بد و جنگ اقتصادی دشمن ، محورهای توسعه استان آذربایجان غربی هموارتر گردد که توسعه و پیشرفت عدالت بخش نصیب همه اهالی استان شود نه عده ای خاص و انگشت شمار و باعث افزایش فاصله ها  شوند و عده ای سوار بر رانت و فساد به جایگاه و پول و مقام و قدرت برسند و  عده ای که کم هم نیستند در قالب طبقه ضعیف جامعه ، ضعیف تر و لاغرتر شوند.

Print Friendly, PDF & Email
کدخبر : 116628




یک دیدگاه

  1. ناشناس گفت:

    سلام احسن بر افشاگری استاندار
    زنده باد شهریار

دیدگاه خود را به ما بگویید.